Næring: Næringarfræðin
Orka í matvælum
Vítamín
Vítamín eru lífræn efni sem eru okkur lífsnauðsynleg til vaxtar og viðhalds. Þau eru flokkuð í tvo flokka; vatnsleysanleg vítamín (B- og C) og fituleysanleg vítamín (A, D, E og K).
B-vítamínin eru 8 talsins og yfirleitt talað um vítamínin séu 13 samtals. Settir hafa verið ráðlagðir dagsskammtar (RDS) fyrir neyslu vítamína og með fjölbreyttu og hollu fæði má fullnægja þörf fyrir vítamínin og koma í veg fyrir skortseinkenni af þeirra völdum. Vatnsleysanleg vítamín umfram þörf skolast úr líkamanum með þvagi en þess þarf að gæta að inntaka á fituleysanlegum vítamínum sé innan ráðlegra marka því þau geta haft eituráhrif í of stórum skömmtum og safnast fyrir í vefjum líkamans.
Regnbogafæða
Á morgnana má finna ýmislegt rautt eins og tómatsafa, ber og berjamauk á brauð eða rauð epli. Það er allavega gott að taka eftir einhverju rauðu í morgunmatnum og beina huganum að rótarstöðinni og ýta við henni með huganum. Gera það sama við hinar orkustöðvarnar yfir daginn. Það leiðir líka athygli okkar að líkamanum og þá er líklegra að við tökum eftir hverjar þarfir hans eru og í því felst oft mikil lækning.
Um hádegisbilið má athuga gular matartegundir eins og gulrót, eða rófusneið, banana, greipaldin, ananassafa, perur, heilhveitibrauð, korn, gulan ost eða egg. Grænt fellur að kaffitíma eða kvöldmat eftir því hve snemma við tökum daginn. Þar kemur til greina grænt te, græn vínber, kíví eða avókadó, vænt salat og spírur eða gúrka á samlokuna.
Svo væri hægt að hafa kvöldmatinn grænan og þá er um ótalmargt að velja. Grænt tengist hjartanu og ef við höfum byrjað daginn með því að styrkja eigin orku er kominn tími til að vera hlýlegur við aðra.
Seinni part dagsins kemur blátt og blágrænt inn í skalann og við eigum fátt fæðukyns þar nema berjasaft, plómur, bláberjamúffur eða blágresiste. Það má íhuga litina þegar drukkið er te yfir daginn. Þótt blöð jurta séu græn eru blómin í mismunandi litum. Eins má setja vatn á litaðar flöskur, bláar eða grænar, stilla þeim út í glugga og drekka vatnið, sem hefur þá dregið til sín litatíðni glersins úr sólarljósinu.
Kalk
Kalkþörf líkamans eykst á meðgöngutímanum, sér í lagi síðustu þrjá mánuðina. Kalk fæst úr mjólk og mjólkurafurðum og svo úr korni, grænu grænmeti, möndlum, sesamfræi, sólkjörnum og fleiru, það kalk nýtist sérlega vel. Ef þú vilt ekki eða getur ekki drukkið venjulega mjólk er til sojamjólk fyrir þá sem fella sig við bragðið, eða þú getur lagað þína eigin sojamjólk og valið það bragð sem þú vilt.
Mjólkurneysla hefur minnkað til muna síðari ár. Það stafar trúlega af fjölbreyttari matarvenjum með nýrri kynslóð, sem að auki drekkur gos- og kóladrykki í stað mjólkur, og deilum manna um gæði kúamjólkur. Sumir telja hana bestu vörnina gegn beinþynningu, aðrir telja hið gagnstæða og benda gjarnan á að þar sem beinþynningarvandamálið sé verst sé mest drukkið af mjólk. Svo eru það þeir sem telja kúamjólk einungis fyrir kálfa.
Trefjar
Trefjar eru lítt meltanleg efni úr plönturíkinu sem flokkast í vatnsleysanlegar og óvatnsleysanlegar trefjar. Talið er að trefjar (einkum vatnsleysanlegar) geti dregið úr magni kólesteróls í blóði. Óvatnsleysanlegar trefjar eru meltingu okkar nauðsyn og vinna gegn hægðatregðu hjá heilbrigðu fólki. Æskilegt er að hluti trefja í fæði sé að minnsta kosti 25 grömm á dag miðað við 2400 kílókaloríu fæði.
Neysla á grófu korni hefur talist of lítil á Íslandi samanborið við ýmis nágrannalönd. Mælt er með aukinni fjölbreytni í neyslu kornvara og vali á heilkornavörum umfram það sem meira er unnið. Kartöflur eru ríkar af auðmeltanlegum trefjum og flokkast því með kornmeti. Of mikil neysla trefja getur hins vegar haft neikvæð áhrif með því að draga úr getu líkamans til að nýta steinefni úr fæðunni.



natturan.is
fréttir
grænar síður
græn kort
í fararbroddi
húsið
ég
dagatal
grasagudda
samfélagið
umhverfið
landið
næring
heilsan
tækni
fræðsla












2







